စက်တင် ၁၀၊ ၂၀၂၆

The Kaladan Post

မြန်မာနိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်း ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသရှိ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး သံဖြူသတ္တုတွင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော မန်မော်သတ္တုတွင်းသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်ကတည်းက ရပ်ဆိုင်းထားရာမှ လုပ်ငန်းများ ပြန်လည် စတင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံတကာ အကျပ်အတည်း လေ့လာရေးအဖွဲ့ (Crisis Group) က ကြာသပတေးနေ့တွင် ထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။

အဆိုပါ သတ္တုတွင်းသည် “ဖြည်းဖြည်းချင်း ပြန်လည် စတင်နေပြီ” ဖြစ်ပြီး သတ္တုရိုင်းများ ပြန်လည် စတင် ထွက်ရှိနေသော်လည်း ထုတ်လုပ်မှု ပမာဏမှာ လုပ်ငန်းများ မရပ်ဆိုင်းမီက အခြေအနေအောက်တွင်သာ ရှိနေသေးကြောင်း Crisis Group ၏ အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဂြိုဟ်တု ဓာတ်ပုံများအရ မန်မော် သတ္တုတွင်းဧရိယာတစ်ဝိုက်တွင် အဆောက်အအုံသစ်ကြီးများ ပေါ်ပေါက်လာသလို ညဘက် မီးရောင်လင်းထိန်မှုမှာလည်း ပြန်လည် မြင့်တက်လာကြောင်း သိရပါတယ်။

သံဖြူသည် ဒေတာစင်တာများနှင့် မိုက်ခရိုချစ်ပ် ပြားများ ဆက်သွယ်ရာတွင် မရှိမဖြစ် အရေးပါသဖြင့် ဉာဏ်ရည်တု (AI) နည်းပညာ ကဏ္ဍအတွက် အလွန် အရေးကြီးသည့် သတ္တုတစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပထမ ၆ လအတွင်း မြန်မာနိုင်ငံမှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ သံဖြူရိုင်း တင်ပို့မှုမှာ တန်ချိန် ၄၀,၀၀၀ နီးပါး ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ် တစ်နှစ်လုံး တင်ပို့မှုထက် ကျော်လွန်သွားပြီဖြစ်ကြောင်း ပီကင်း အကောက်ခွန် စာရင်းများက ပြသနေပါတယ်။

Crisis Group ၏ အကြီးတန်း အာရှအကြံပေး ရစ်ချက်ဟော်ဆေး (Richard Horsey) က အဆိုပါ သတ္တုတွင်းတွင် “တည်ငြိမ်သော်လည်း မညီညာသည့် တိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်မှုများ” ရှိနေကြောင်း AFP သို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ မန်မော်သတ္တုတွင်းကို တရုတ်နယ်စပ်အနီးရှိ ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော် (UWSA) က တင်းကြပ်စွာ ထိန်းချုပ်ထားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၂၃ ခုနှစ်က သတ္တုတွင်း ရပ်နားခဲ့ရခြင်းမှာ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခကြောင့် မဟုတ်ဘဲ ဝ ထိပ်တန်း အုပ်စုများအကြား အာဏာလုမှုကြောင့် ဖြစ်နိုင်ခြေ များကြောင်း လေ့လာသူများက သုံးသပ်ထားပါတယ်။ သို့သော်လည်း လက်ရှိတွင် သတ္တုတွင်း လိုဏ်ခေါင်းများအတွင်း ရေဝင်ရောက်မှုနှင့် အရည်အသွေးမြင့် သတ္တုရိုင်းများ လျော့နည်းလာခြင်း စသည့် အကျိုးအမြတ်ဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။

Source – AFP