ဩဂုတ် ၃၊ ၂၀၂၆
The Kaladan Post
ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံရဲ့ ကာကွယ်ရေး စွမ်းဆောင်ရည်တွေကို မြှင့်တင်ဖို့အတွက် အမေရိကန် ပစိဖိတ်စစ်ဌာနချုပ် (US Pacific Command) နဲ့ အဆင့်တိုင်းမှာ စစ်ရေးအရ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နေမှုတွေဟာ “လူအများ ထင်ထားတာထက် ပိုမိုနီးကပ်ပါတယ်” လို့ ထိုင်ဝမ် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ဝယ်လင်တန်ကူး (Wellington Koo) က ပြောကြားလိုက်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တရုတ်နိုင်ငံအနေနဲ့ ထိုင်ဝမ်ကို ပင်လယ်ရေကြောင်းအရ ပိတ်ဆို့မှုတွေ လုပ်ဆောင်လာမယ်ဆိုရင် တရုတ်ရဲ့ စီးပွားရေးနဲ့ သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် ရဲ့ အာဏာတည်မြဲရေးအတွက်ပါ အကြီးအကျယ် ခြိမ်းခြောက်မှု ဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ သတိပေးလိုက်ပါတယ်။
အမေရိကန် ပစိဖိတ်စစ်ဌာနချုပ်ဟာ အင်ဒို-ပစိဖိတ်ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးကို ထိန်းသိမ်းရာမှာ အဓိကကျသလို ဂျပန်၊ ထိုင်ဝမ်နဲ့ ဖိလစ်ပိုင်တို့ ပါဝင်တဲ့ “ပထမကျွန်းတန်း” (First Island Chain) စစ်ရေးဗျူဟာမှာ ထိုင်ဝမ်ကို အချက်အချာကျတဲ့ နေရာအဖြစ် ရှုမြင်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဝန်ကြီး ဝယ်လင်တန်ကူး က သတင်းထောက်တွေနဲ့ အင်တာဗျူးမှာ “ကျွန်တော်တို့နဲ့ အမေရိကန်တို့ကြား ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေဟာ လူအများ ထင်ထားတာထက် အများကြီး ပိုမိုနီးကပ်ပါတယ်။ ပစိဖိတ်စစ်ဌာနချုပ်နဲ့ အဆင့်တိုင်းမှာ စစ်ရေးအရ အပြန်အလှန် ဖလှယ်တာတွေ၊ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်တာတွေကတစ်ဆင့် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ကာကွယ်ရေး တိုက်ပွဲဝင်စွမ်းရည်ကို ဆက်လက် မြှင့်တင်နေပါတယ်” လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
အမေရိကန်ဟာ ထိုင်ဝမ်နဲ့ တရားဝင် သံတမန်ဆက်ဆံရေး မရှိပေမဲ့ ထိုင်ဝမ်ရဲ့ အရေးပါဆုံး နိုင်ငံတကာ ထောက်ခံသူနဲ့ လက်နက်ပေးသွင်းသူ ဖြစ်ပါတယ်။ တရုတ်ဘက်ကတော့ ထိုင်ဝမ်ကျွန်း ပတ်ဝန်းကျင်မှာ စစ်ရေးအရ ဖိအားပေးတာတွေ၊ ပိတ်ဆို့မှု ပုံစံတူ စစ်ရေးလေ့ကျင့်တာတွေကို တိုးမြှင့်လုပ်ဆောင်နေတာပါ။ ဒါပေမဲ့ ဝန်ကြီး ဝယ်လင်တန်ကူး ရဲ့ အဆိုအရ ထိုင်ဝမ်ကို ရေကြောင်းအရ ပိတ်ဆို့ဖို့ ကြိုးပမ်းတာဟာ ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးကို မှီခိုနေရတဲ့ တရုတ်နိုင်ငံအတွက် ပိုမိုကြီးမားတဲ့ စိန်ခေါ်မှုနဲ့ နိုင်ငံတကာရဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုတွေကို ကြုံတွေ့ရစေမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
၎င်းက ဆက်လက်ပြီး “ဒီလို အခြေအနေမျိုးမှာ တရုတ်အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ တည်တည်ငြိမ်ငြိမ် ရှိနေနိုင်မလား၊ သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် ရဲ့ အုပ်ချုပ်ရေး အာဏာတည်မြဲနိုင်ပါ့မလား ဆိုတာဟာ အရမ်းကို ကြီးမားတဲ့ စိန်ခေါ်မှု ဖြစ်လာပါလိမ့်မယ်။ ဒါကို ရှီကျင့်ဖျင် အနေနဲ့ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်တော် ယုံကြည်ပါတယ်” လို့ သတိပေးခဲ့ပါတယ်။ [ထိုင်ဝမ် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန] အနေနဲ့လည်း တရုတ်ရဲ့ စစ်ရေးအရ ရန်စမှုတွေကို တုံ့ပြန်နိုင်ဖို့အတွက် အမေရိကန်နဲ့ မဟာမိတ်တွေဆီက စစ်ရေးအကူအညီနဲ့ နည်းပညာ ရရှိရေးကို ပိုမိုလုပ်ဆောင်သွားမယ်လို့ သိရပါတယ်။
သတင်း Source – Reuters